Προγραμματικές Δηλώσεις (Οκτώβριος 2015)

του Δημήτρη Χατζηνικόλα

Με τα μάτια στραμμένα στο Eurogroup της Δευτέρας βρίσκονται στο Μαξίμου, κυρίως διότι με αυτό «ανοίγουν» και επίσημα οι σχετικές διαδικασίες από τις οποίες θα κριθεί, πιθανότατα μέχρι τέλους του έτους και η πορεία της παρούσας κυβέρνησης.

Οι αποφάσεις έχουν ήδη ληφθεί και είναι προκαθορισμένες από τη συμφωνία της 12ης Ιουλίου. Εκείνο που μένει να διαφανεί και στο οποίο επιμένουν εταίροι και δανειστές είναι η θέληση της κυβέρνησης να τις εφαρμόσει εντός των χρονοδιαγραμμάτων.

Από την πλευρά του το Μαξίμου και ο Αλέξης Τσίπρας διαβεβαιώνουν ότιη τήρηση της συμφωνίας είναι ζήτημα ύψιστης προτεραιότητας και ετοιμάζονται για έναν νομοθετικό «μαραθώνιο» μέχρι τα μέσα Νοεμβρίου, ενδεχομένως και παραπάνω αν χρειαστεί, αλλά σίγουρα μέχρι τέλους του τρέχοντος έτους.

Σύμμαχος του κ. Τσίπρα είναι η ανανεωμένη, κατά 42 βουλευτές (36%), κοινοβουλευτική ομάδα του ΣΥΡΙΖΑ σε σχέση με την προηγούμενη σύνθεση και η έλλειψη, τουλάχιστον επί του παρόντος, οργανωμένης αντιπολιτευτικής ομάδας ή τάσης στο εσωτερικό της. Ακόμη και τάση των «53», η οποία όμως δεν μοιάζει να διαφοροποιείται ριζικά από τις κεντρικές γραμμές του Μαξίμου, διαθέτει 10-11 βουλευτές από τους 145 του κυβερνώντος κόμματος. Και το κυριότερο, ο άτυπος επικεφαλής της, ο Ευκλείδης Τσακαλώτος είναι ο υπουργός Οικονομικών και το βασικό πρόσωπο της συμφωνίας της 12ης Ιουλίου, τα μέτρα της οποίας καλείται να εφαρμόσει η κυβέρνηση.

Υπ' αυτήν την έννοια, λένε στο Μαξίμου, η κυβέρνηση θα κριθεί από το έργο της, την αποτελεσματικότητά της και την ικανότητά της να αντιμετωπίσει χρονίζοντα ζητήματα όπως η φοροδιαφυγή, η φοροκλοπή και η διαφθορά, θέματα που άπτονται της καθημερινότητας των πολιτών (παιδεία, υγεία κ.ά.) και φυσικά από τις προτάσεις της στο ασφαλιστικό και τα εργασιακά.

Για το μείζον θέμα του χρέους, που είναι ψηλά στην κυβερνητική ατζέντα, τα μηνύματα από τις Βρυξέλλες είναι αντιφατικά.Το ΔΝΤ πιέζει αλλά οι Βρυξέλλες κρατούν χαμηλούς τόνους για το θέμα και σε κάθε περίπτωση οι Ευρωπαίοι δείχνουν να συζητούν μια μικρή μείωση των επιτοκίων και μια επιμήκυνση της χρονικής διάρκειας των ομολόγων, κάτι που σίγουρα δεν ικανοποιεί το Μαξίμου, ειδικά αν καταφέρει να «ανέβει» τον Γολγοθά των μέτρων που περιλαμβάνει η συμφωνία της 12ης Ιουλίου.

Επί της ουσίας η Βρυξέλλες δεν θεωρούν την απομείωση του χρέους κομβικής σημασίας, θέμα που αργά ή γρήγορα θα προκαλέσει τριβές στις σχέσεις τους με την ελληνική κυβέρνηση, η οποία έχει αναγάγει το χρέος σε ζήτημα ύψιστης σημασίας.

Σε κάθε περίπτωση πάντως η πολιτική συναίνεση την οποία απαιτεί το εύρος των προβλημάτων και των προκλήσεων που αντιμετωπίζει η χώρα είναι ένα ζητούμενο που όπως έδειξε και η ψηφοφορία για τον νέο πρόεδρο της Βουλής μόνο αυτονόητη δεν θα πρέπει να θεωρείται.

Πάντως, το Μαξίμου ενόψει και των σημερινών προγραμματικών δηλώσεων προσπάθησε να δώσει ένα δείγμα γραφής όταν μετά τη συνεδρίαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Οικονομικής Πολιτικής (ΚΥΣΟΙΠ), έδωσε στη δημοσιότητα ανακοίνωση με την οποία σημείωνε ότι δεν θα εφαρμοστεί το μέτρο της επιβολής 23% ΦΠΑ στα ιδιωτικά νηπιαγωγεία. Στη συνέχεια εξεδόθη νέα ανακοίνωση από την οποία απουσιάζει η συγκεκριμένη παράγραφος, προφανώς διότι αντελήφθησαν ότι έπρεπε να προηγηθεί συνεννόηση με τους δανειστές και ανεύρεση ισοδυνάμων.

Έκπληξη προκάλεσε και ο ορισμός της κ. Αφροδίτης Θεοπεφτάτου στη θέση του νέου γραμματέα της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ, Το θέμα πήρε πάνω του ο ίδιος ο Πρωθυπουργός, προφανώς επειδή η εκλογή γραμματέα της Κ.Ο. εξελίσσονταν σε κόντρα του προεδρικού Σωκράτη Φάμελλου και του προηγούμενου  γραμματέα και μέλους των «53» Χρήστου Μαντά. Κι επειδή στην περίπτωση που το θέμα έμπαινε σε ψηφοφορία θα κέρδιζαν οι προεδρικοί, ο Αλέξης Τσίπρας επέλεξε τη λύση της κ. Θεοπεφτάτου χρήζοντας τους κ.κ. Μαντά και Φάμελλο μαζί με την κα. Φωτεινή Βάκη, κοινοβουλευτικούς εκπροσώπους.

Σημειώνεται πως το απόγευμα αρχίζει η ανάγνωση των προγραμματικών δηλώσεων της κυβέρνησης, με την ομιλία του πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα.

Από την έντυπη έκδοση

Του Μιχάλη Χατζηκωνσταντίνου
[email protected]

Την προσήλωση της κυβέρνησης στην ταχεία και αποτελεσματική εφαρμογή των προβλέψεων της συμφωνίας με τους εταίρους, προκειμένου να ανοίξει ο δρόμος για την επιστροφή της ελληνικής οικονομίας στις αγορές αλλά να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά το άχθος του δημοσίου χρέους, θα υπογραμμίσει σήμερα στην Ολομέλεια της Βουλής ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας, ανοίγοντας την τριήμερη συζήτηση των προγραμματικών δηλώσεων της κυβέρνησης.

Ο κ. Τσίπρας θα αναγνώσει απόψε στις 19:30 από τα έδρανα της Βουλής τις προγραμματικές δηλώσεις της δεύτερης κυβέρνησής του σε εντελώς διαφορετικό πλαίσιο, σε σύγκριση με την αντίστοιχη ομιλία του Φεβρουαρίου, έχοντας λάβει πλέον εντολή από τους πολίτες για εφαρμογή της συμφωνίας με τους δανειστές.

Ο πρωθυπουργός αναμένεται να ανακοινώσει τους τρεις κύριους στόχους της νέας κυβέρνησης, που αφορούν την απομείωση του χρέους, την επιστροφή στις αγορές και στην ανάπτυξη, καθώς και τη μεταρρύθμιση στη δημόσια διοίκηση, οι οποίοι, όμως, έχουν ως απαραίτητη προϋπόθεσή τους την εφαρμογή του συνόλου των συμφωνηθέντων με τους δανειστές.

Ο κ. Τσίπρας έδωσε μάλιστα μια πρώτη γεύση των προθέσεών του στην ομιλία του το Σάββατο στην Κ.Ο. του κόμματος, όπου διεμήνυσε ότι η πλήρης εφαρμογή των συμφωνηθέντων χαρακτηρίζεται εκ των ων ουκ άνευ προκειμένου να ανοίξει η συζήτηση για την απομείωση του χρέους. Στο πλαίσιο αυτό, ο πρωθυπουργός θα ενημερώσει τη Βουλή για τα αποτελέσματα της πρόσφατης επίσκεψής του στις ΗΠΑ, όπου έθεσε στο υψηλότερο διπλωματικό επίπεδο, ήτοι στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, την ανάγκη απομείωσης του τεράστιου χρέους, που δεν επιτρέπει στην ελληνική οικονομία να αναπνεύσει.

Ο πρωθυπουργός τονίζει μάλιστα ότι η προσπάθεια της ελληνικής κυβέρνησης να διεθνοποιήσει το ζήτημα του χρέους είχε θετικά αποτελέσματα. «Η προσπάθειά μας ήταν εξαιρετικά αποδοτική» ανέφερε στην Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ και πρόσθεσε: «Το ζήτημα του χρέους δεν είναι ένα απλό αριθμητικό ζήτημα, καθώς από την επίλυσή του εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό η επιστροφή της χώρας στην κοινωνική και οικονομική σταθερότητα που αποτελεί την αναγκαία προϋπόθεση για τη δημιουργία ευνοϊκού επενδυτικού περιβάλλοντος». Αναμένεται, μάλιστα, να καλέσει την αξιωματική αντιπολίτευση να στηρίξει την προσπάθεια της κυβέρνησης για την απομείωση του χρέους και να υπενθυμίσει τη στάση της κυβέρνησης Σαμαρά-Βενιζέλου η οποία χαρακτήριζε το χρέος βιώσιμο.

Επιστροφή στις αγορές

Σύμφωνα με πληροφορίες, ο κ. Τσίπρας θα αναφερθεί στο ζήτημα της επιστροφής στις αγορές, επισημαίνοντας ότι δεν αποτελεί αυτοσκοπό, αλλά το μέσο για την επιστροφή της οικονομίας στην ανάπτυξη. Αναμένεται, πάντως, να δώσει έμφαση στον οδικό χάρτη που θα ακολουθήσει η κυβέρνηση για την ανάπτυξη, διαχωρίζοντας την πολιτική της κυβέρνησης από εκείνες των προηγούμενων ετών.

Συγκεκριμένα, θα επισημάνει ότι η κυβέρνηση δεν θα επιλέξει «νεοφιλελεύθερη ανάπτυξη» μέσω κοινωνικής ισοπέδωσης, αλλά μια ανάπτυξη που θα βασίζεται στην κοινωνία και θα έχει ως εργαλεία της τον αναπτυξιακό νόμο, το φορολογικό σύστημα και την αναδιάρθρωση του ΕΣΠΑ.

Ο κ. Τσίπρας θα δώσει έμφαση όμως και στον στόχο που έχει τεθεί για την προώθηση των αναγκαίων τομών στη δημόσια διοίκηση. Είναι χαρακτηριστικό ότι κατά την ομιλία του στην Κ.Ο. του ΣΥΡΙΖΑ ο κ. Τσίπρας δεσμεύτηκε για την εκπόνηση ενός στρατηγικού σχεδίου που θα αλλάξει θεμελιωδώς την Ελλάδα μέσα στην τετραετία και θα βοηθήσει τη χώρα να εξέλθει από την επιτροπεία.

Στις προγραμματικές δηλώσεις της κυβέρνησης θα περιλαμβάνεται και η διαπραγμάτευση των «ανοιχτών σημείων» της συμφωνίας με τους δανειστές.

Στην ομιλία του μάλιστα στην Κ.Ο. ο κ. Τσίπρας τόνισε ότι στο αμέσως επόμενο διάστημα η κυβέρνηση θα επιδιώξει να διασφαλίσει: α) την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών και την επίλυση του χρόνιου προβλήματος των «κόκκινων» δανείων με ταυτόχρονη προστασία της πρώτης κατοικίας, β) την υιοθέτηση ισοδυνάμων ώστε να μην εφαρμοστεί η ρήτρα μηδενικού ελλείμματος, γ) την επαναφορά των συλλογικών διαπραγματεύσεων ώστε να μπει επιτέλους ένας φραγμός στην εργοδοτική αυθαιρεσία και να μπει τέλος στην κατάσταση εξαίρεσης στην αγορά εργασίας, δ) το δημόσιο χαρακτήρα της ΔΕΗ και του ΑΔΜΗΕ, με την υιοθέτηση ενός ρεαλιστικού σχεδίου για το άνοιγμα της αγοράς ενέργειας στην Ελλάδα, όπως ορίζουν οι ευρωπαϊκοί κανόνες.

Στη σημερινή πρώτη ημέρα ανάγνωσης των προγραμματικών δηλώσεων έχει δικαίωμα παρέμβασης μόνο ο πρωθυπουργός. Αύριο θα αναγνώσουν τις προγραμματικές δηλώσεις τους και οι υπουργοί, ενώ θα μπορούν να τοποθετηθούν και οι βουλευτές όλων των πτερύγων. Οι πολιτικοί αρχηγοί θα τοποθετηθούν την Τετάρτη προ του πρωθυπουργού, ο οποίος θα λάβει τελευταίος τον λόγο. Η τριήμερη διαδικασία θα ολοκληρωθεί τα μεσάνυχτα της Τετάρτης με τη διεξαγωγή ονομαστικής φανερής ψηφοφορίας για την παροχή ψήφου εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση.

Διαβεβαίωση για το παράλληλο πρόγραμμα

Ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας αναμένεται να διαβεβαιώσει σήμερα στη Βουλή, μεταξύ άλλων, για την εφαρμογή του παράλληλου προγράμματος που έδωσε στη δημοσιότητα ο ΣΥΡΙΖΑ κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας και το οποίο στοχεύει στην «ανακούφιση των πλέον αδύναμων».

Στο επίκεντρο της ομιλίας του πρωθυπουργού θα βρεθεί, όμως, και το ζήτημα της αντιμετώπισης της διαφθοράς και ο πόλεμος κατά της διαπλοκής. Σημειώνεται ότι ο πρωθυπουργός στην ομιλία του στην Κοινοβουλευτική Ομάδα αναφέρθηκε στην ανάγκη να αντιμετωπιστούν οι σχεδιασμοί «της ολιγαρχίας και του πολιτικού κατεστημένου».

«Τώρα γνωρίζουν και εκείνοι καλά ότι όταν είναι δεδομένη η επιθυμία του λαού μας για να ξεμπερδεύουμε με το παλιό, κανείς δεν μπορεί να μας σταματήσει» δήλωσε ο πρωθυπουργός και ξεκαθάρισε: «Κανείς δεν μπορεί να σταματήσει την προσπάθειά μας να ανασάνει η Δικαιοσύνη και να χτυπηθεί στη ρίζα του το καθεστώς της γενικευμένης διαπλοκής και της διαφθοράς στο δημόσιο βίο και την προσπάθειά μας να απαλλαγούμε από τα πελατειακά δίκτυα του δημόσιου τομέα».