Παιδικά παιχνίδια αφηγούνται με τον δικό τους τρόπο την ελληνική ιστορία, καθώς το ασταμάτητο και ανέμελο τραγούδι των τζιτζικιών ηχεί από τα βάθη της αρχαιότητας, πλάθοντας ένα ποιητικό εικαστικό τοπίο.
Παιδικά παιχνίδια αφηγούνται με τον δικό τους τρόπο την ελληνική ιστορία, καθώς το ασταμάτητο και ανέμελο τραγούδι των τζιτζικιών ηχεί από τα βάθη της αρχαιότητας, πλάθοντας ένα ποιητικό εικαστικό τοπίο.
Ο ζωγράφος Μιχάλης Μανουσάκης και η αρχιτέκτονας - ποιήτρια Φοίβη Γιαννίση παρουσιάζουν τα δύο νέα τους έργα, με τίτλο «Ένα μέτρο» και «Τέττιξ», αντίστοιχα, στην έκθεση που εγκαινιάζεται στο Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, την Τετάρτη 5 Δεκεμβρίου, στις 8 το βράδυ.
«Ένα μέτρο»
Ο Μιχάλης Μανουσάκης επιστρατεύει για πρώτη φορά ολόκληρη την σπάνια προσωπική του συλλογή παιχνιδιών, για να δημιουργήσει - στο μεσοπάτωμα του Μουσείου- μια εγκατάσταση in situ, που αφηγείται την ιστορία της Ελλάδας από τα τέλη του 19ου έως τα μέσα του 20ου αιώνα.
Με τον τίτλο και τις διαστάσεις του έργου να προσδιορίζουν το ύψος, από το οποίο βλέπουν τα παιδιά τον κόσμο, ο καλλιτέχνης επιχειρεί να προσφέρει μια έξοδο κινδύνου από τη σύγχρονη πραγματικότητα, ξυπνώντας οικίες εμπειρίες και μνήμες από την ανιδιοτελή και ορμητική χαμένη παιδικότητά μας, στήνοντας μία προθήκη – κιβωτό, όπως τη χαρακτηρίζει ο ίδιος, με πρωταγωνιστές 400 περίπου ελληνικά, ευρωπαϊκά, γιαπωνέζικα και αμερικάνικα παιχνίδια της περιόδου 1897 - 1965, φωτογραφίες, αρχειακά τεκμήρια και κείμενα, που φωτίζουν με δραματικό τρόπο τη νεώτερη ελληνική ιστορία.
Παλιά παιχνίδια του τσίρκου, κούκλες κουκλοθέατρου, μικρογραφίες επίπλων και ειδών οικοσκευής, τσίγκινα μηχανικά παιχνίδια, κουρδιστά αυτοκίνητα, αεροπλάνα, μηχανές, σταθμοί τρένων, ρομπότ, υφασμάτινα ζωάκια, κουνιστά αλογάκια, ένα χριστουγεννιάτικο δέντρο και μια ποικιλία από κούκλες «μιλούν» για την ιστορία, τον πόλεμο, τις κοινωνικές και πολιτικές συνέπειες, την οικονομική εξαθλίωση και, κυρίως, την ακούσια συμμετοχή του παιδιού σε ένα παιχνίδι καταστάσεων και ρόλων, που καθορίζεται από τους μεγάλους.
«Τέττιξ»
Εφαλτήριο του έργου «Τέττιξ» - που στα αρχαία ελληνικά σημαίνει τζίτζικας - αποτέλεσε η τριετής έρευνά της Φοίβης Γιαννίση για την ταύτιση - στην αρχαία Ελλάδα - του ποιητή και της φωνής του με το τζιτζίκι, όπως αυτή αποτυπώνεται μέσα από τη μυθολογία, τη φιλοσοφία και τα αρχαία κείμενα.
Υποστηρίζοντας πως «πάντα το σώμα είναι αυτό, που μιλά στη γλώσσα της ποίησης, ακόμη και όταν αυτή είναι γραπτή», η καλλιτέχνις συνθέτει (στον χώρο Νέων Μέσων) μία πολυμεσική εγκατάσταση με ποιήματά της, ιαπωνικά χαϊκού, αποσπάσματα από αρχαία ελληνικά κείμενα και μεταφρασμένη ποίηση και καλεί τον θεατή να βιώσει σωματικά την εκφορά του ποιητικού λόγου, καθώς η μεγάλης κλίμακας βιντεοπροβολή και τα ηχητικά περιβάλλοντα με τον πολυφωνικό και επαναληπτικό ήχο της φωνής των τζιτζικιών δημιουργούν ένα βιωματικό ποίημα.
Η Φοίβη Γιαννίση μάς προτρέπει σε μία ανάγνωση από καρδιάς και εξηγεί: «Τί σημαδεύει ανάγνωση και γραφή; Αντιμετωπίζω εδώ τη γραφή ως μία ακόμα εκδοχή σωματικής δράσης, συσχετισμένη με την ανάγνωση. Η φωνή συνδέει το σώμα μου με τους άλλους, τον κόσμο ολόκληρο, το σύμπαν».
Πληροφορίες
Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης - Κτήριο Ωδείου Αθηνών, Βασιλέως Γεωργίου Β΄ 17 -19 & Ρηγίλλης - Αθήνα, τηλ.: 210 9242111. Διάρκεια έκθεσης: 5 Δεκεμβρίου 2012 - 3 Φεβρουαρίου 2013. Ώρες λειτουργίας: Τρίτη - Κυριακή: 11.00 - 19.00, Πέμπτη: 11.00 - 22.00, Δευτέρα: κλειστά. Είσοδος ελεύθερη.