Οικονομία & Αγορές
Δευτέρα, 18 Φεβρουαρίου 2013 07:00

Κλειστές προθέσεις και ανοιχτές αγορές

Το θέμα του ανοίγματος των κλειστών επαγγελμάτων και αγορών τέθηκε από τους ελεγκτές της τρόικας προς την ελληνική κυβέρνηση από τις πρώτες ημέρες κατάρτισης του ελληνικού προγράμματος διάσωσης, ήδη από το Μάιο του 2010.

Το θέμα του ανοίγματος των κλειστών επαγγελμάτων και αγορών τέθηκε από τους ελεγκτές της τρόικας προς την ελληνική κυβέρνηση από τις πρώτες ημέρες κατάρτισης του ελληνικού προγράμματος διάσωσης, ήδη από το Μάιο του 2010. Από τότε δηλαδή που άρχισε να γίνεται κατανοητό ακόμη και σε όποιον διατηρούσε αμφιβολίες, ότι η διάσωση την οποία σχεδίαζαν οι δανειστές και εταίροι μας δεν θα ήταν μια σχετικά απλή διαδικασία ανάληψης από αυτούς των ευθυνών αποπληρωμής του ελληνικού χρέους, αλλά θα οδηγούσε - ή τουλάχιστον θα αποκτούσε κατεύθυνση - προς θεαματικές ανατροπές του τρόπου που λειτουργούσε η ελληνική οικονομία και σχεδόν κάθε δραστηριότητα που αναπτύσσεται σε αυτήν.

Οταν ο σημερινός υπουργός Οικονομικών, Γιάννης Στουρνάρας, ήταν επικεφαλής της επιστημονικής έρευνας του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών, είχε δώσει στη δημοσιότητα μελέτη, η οποία προσδιόριζε σε αρκετές ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ το όφελος ανάπτυξης που θα προκύψει από το άνοιγμα των τομέων εκείνων της οικονομίας που παρέμεναν έως τότε «κλειστοί» και διαχειριζόμενοι σε καθεστώς επιλεκτικής ωφελιμότητας για τους «προνομιούχους» συμμετέχοντες. Η διαδικασία αυτή άρχισε να υλοποιείται ήδη από το καλοκαίρι του 2010 - ποιος δεν θυμάται τις κινητοποιήσεις στο χώρο των οδικών μεταφορών και των ιδιοκτητών ταξί ένα χρόνο αργότερα - και από τότε έχει αναπτυχθεί σε διάφορες φάσεις.

Τώρα, δυόμισι χρόνια μετά, οι αλλαγές που έχουν σημειωθεί στην πράξη από το άνοιγμα των αγορών είναι μετά βίας ορατές στη δομή τους, αλλά και στα αποτελέσματα που έχουν επιφέρει, δηλαδή στην ποιότητα και την ποικιλία των υπηρεσιών που προσφέρονται και ιδιαίτερα στο επίπεδο των τιμών το οποίο ελάχιστα φαίνεται να έχει επηρεαστεί. Ούτε λόγος δε να γίνεται για τον αναπτυξιακό αντίκτυπο, αφού οι μόνες μονάδες που μετριούνται στη μεταβολή του ΑΕΠ είναι συνεχώς προς τα κάτω. Δύο πράγματα μπορούν να σημαίνουν αυτές οι διαπιστώσεις: Είτε οι αλλαγές και οι «απελευθερώσεις» που έγιναν ήταν πλασματικές και έφτασαν μόνο στο επίπεδο που προκαλούνται εντυπώσεις χωρίς να παράγονται αποτελέσματα είτε πραγματοποιήθηκαν όχι γιατί είχαν στόχο τη βελτίωση, αλλά γιατί αποσκοπούσαν στο να μεταφέρουν απλώς τα προνόμια ορισμένων επαγγελματικών ομάδων σε κάποιες άλλες, ενδεχομένως και με τις ευλογίες ή το άλλοθι της τρόικας.

Οι ελεγκτές ζητούν τώρα «λογαριασμό» και απαιτούν να παραλάβουν έκθεση, στην οποία να φαίνονται στην πράξη το εύρος των παρεμβάσεων και τα αποτελέσματα που έχουν επιτευχθεί. Δεν είναι εύκολο να υποθέσουμε τι θα περιλαμβάνει αυτή η έκθεση, αλλά σε κάθε περίπτωση είναι βέβαιο ότι δεν θα έχει τίποτα να παρουσιάσει σε ό,τι αφορά τον πλέον επίμαχο και κρίσιμο δείκτη, αυτόν της ανεργίας, ο οποίος συνεχίζει να γιγαντώνεται ανενόχλητος από μεταρρυθμιστικές παρεμβάσεις.

Νίκος Φραντζής - [email protected]